!!! Speciální stránka pro zadání nové zoo, doplnění či opravu stávajících údajů  !!!  •  !!! Special page for entering a new zoo, addition or correction current info !!!
 
"Jayron" ekomarkazi
 
     
  Tarix Ekomarkazi  
             XX asrning 60 yillariga kelib ko‘pdan-ko‘p jonivorlar turlari inson faoliyatining salbiy oqibatlari sababli yo‘qolib keta boshladi. Noyob turdagi jonivorlarni bunday falokatdan qutqarishda Tabiat va Tabiiy Resurslar Xalqaro Ittifoqi (IUCN)ning tashkil etilishi muhim qadam bo‘ldi. Noyob turdagi jonivorlarni yo‘qolib ketishdan qutqarish borasida qator qarorlar qabul qilindi va takliflar berildi. Bunday qarorlardan biri – ularni maxsus ko‘paytirish edi. Bu davr davomida bir qator davlatlarda tabiatni muhofaza qilish bo‘yicha qonunlar qabul qilindi, Umumjahon Qizil kitobidan tashqari bir davlat miqyosidagi Qizil kitoblar tuzildi, qirilib ketish xavfi ostida turgan jonivorlarni ko‘paytirish uchun parvarishxonalar tashkil etildi.
          O‘tgan asrning 70-yillarida sobiq ittifoq hududida jayronlarni ko‘paytirish uchun 13 ta parvarishxona tashkil qilish haqida qaror qabul qilingan edi. Ular jayronlarning bir necha turi yashayotgan yoki avval yashagan respublikalarda – Turkmaniston, Ozarbayjon, Gruziya, Tojikiston, O‘zbekistonda tuzilishi nazarda tutilgan. Amalda jayronlarga ixtisoslashgan 7 ta parvarishxona tashkil etildi. Hozirgi kunga kelib faqat bizning (keyinchalik “Jayron” Ekomarkazi deb nom olgan) parvarishxonamiz faoliyatini davom etmoqda.
          “Jayron” Ekomarkazini tashkil etib, faoliyatini yo‘lga qo‘yish ishiga ko‘plab mutaxassislar xissa qo‘shgan, ammo uning asoschilari deb Petrov Vladimir Mixaylovich va Ishunin Grigoriy Ivanovichni aytish mumkin.
          Parvarishxonadagi ilmiy ishlarga dastlabki yillari professor, taniqli olimlar biologiya fanlari doktorlari prof. A.G.Bannikov va prof. V.E.Flint rahbarlik qildi.
          Avval Ekomarkaz “Jayronlarni ko‘paytirish bo‘yicha Buxoro maxsus parvarishxonasi” deb nomlanib, uning vazifasi bu noyob hayvon turini ko‘paytirish, biologiyasi va populyatsiya resurslaridan ratsional foydalanish muammolarini o‘rganish bo‘lgan. Keyinchalik, jayronlarni ko‘paytirish bo‘yicha ijobiy natijalarga erishilgach, parvarishxona boshqa noyob hayvon turlari – qulon, sayg‘oq, Buxoro bug‘usi, Prjevalьskiy oti, yo‘rg‘a tuvaloq, qoplonlarni ko‘paytirish bilan ham shug‘ullana boshladi. Faoliyat doirasi kengaytirilgani va erishgan muvaffiyatlari salmog‘i e‘tiborga olinib, 1998 yil 26 dekabrda O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi farmoyishi bilan parvarishxonaga “Jayron” Ekomarkazi degan nom berildi.
          Bugungi kunda “Jayron” Ekomarkazi yo‘qolib borayotgan turdagi jonivorlarni ko‘paytirish, ularning biologiyasini o‘rganish hamda hayvonot bog‘lari va shaxsiy kollektsiyalar bilan noyob turdagi hayvonlarni almashish bilan shug‘ullanadi. Hozirgi davrda Ekomarkaz jayron, qulon, Prjevalьskiy oti, Buxoro tog‘ qo‘yi va burama shohli echki (morxo‘r)ni ko‘paytirish bilan shug‘ullanmoqda. Ilmiy bo‘lim kuchi bilan jayron, qulon, Prjevalьskiy oti bo‘yicha tadqiqotlar monitoringi ham olib borilmoqda. Bundan tashqari, xorijiy tashkilotlar bilan hamkorlikdagi ilmiy ishlar va hamkor tashkilotlarning grantlari bilan mustaqil tadqiqotlar olib borilmoqda.

   
Manba: rasmiy sayt «Jayron» Ekomarkazi (2013)

 
   
WZD - Worldwide Zoo Database
2009 - 2019
Zdroje a autoři: WZD, oficiální stránky ZOO, oficiální tiskové a jiné materiály ZOO (není-li uvedeno jinak); Datum poslední aktualizace: 17. 12. 2019
Sources and authors: WZD, official websites of ZOO, official printed and other matters of ZOO (if it is not stated otherwise); Date of last actualization:17. 12. 2019
Všechny části tohoto webu (včetně obrázků, videí apod.) podléhají copyrightu autorů.   •   All parts of this website (including images, videos, etc.) are subject to copyright of authors.